تعويض طلا 4307 . آيا تعويض طلاى كهنه يا شكسته و مستعمل با طلاى نو اشكال دارد ؟ ج . اگر وزن يكى از آن‌ها زيادتر از ديگرى باشد و طلاى مغشوش به مقدارى كه ماليت داشته و معامله بر آن صورت مىگيرد نباشد ، حرام و باطل است . دريافت قند در برابر چغندر قند 4308 . كارخانه‌هاى قند در روستاها ، نمايندگان و شركت تعاونىهايى داير كرده‌اند كه به چغندركاران در ازاى چغندر دريافتى پول يا قند تحويل مىدهند ، آيا دريافت قند در برابر چغندر قند حكم رباى معاملى را دارد ؟ ج . الحاق قند به اصل آن كه چغندر است ، به قاعده اصل و فرع ، محلّ تأمّل است . كارخانه‌هاى برنج‌كوبى 4309 . اگر به كارخانه برنج‌كوبى مقدارى برنج جهت پاك كردن داده شود و كارخانه در ازاى دستمزد خود مقدارى برنج پاك كرده از برنج‌هاى تحويلى بردارد ، ربا محسوب مىشود ؟ اگر به شالىكار مقدار كمترى از برنج پاك شده خود را تحويل دهد ، چه حكمى دارد ؟ ج . اگر معاوضه نيست ، بلكه همان برنج است و جز عنوان مزد چيزى نيست ، ربا نمىباشد . معاوضه‌ى آرد با گندم 4310 . برخى از كارخانه‌هاى آرد يا مكينه‌هاى گندم پس از دريافت گندم از كشاورزان ، مقدار كمترى آرد به آن‌ها پس داده و دستمزد و هزينه آرد كردن را با رضايت مشترى از آرد برمىدارند ، آيا اين عمل رباى معاملى محسوب مىشود ؟ و اگر آرد تحويلى به